Thuật ngữ phần mềm POS 39+ định nghĩa cho chủ doanh nghiệp Việt
Tự điển các thuật ngữ phần mềm bán hàng, ERP, kho, F&B, sản xuất phổ biến — viết bằng tiếng Việt dễ hiểu cho chủ shop, kế toán, quản lý chuỗi.
POS Core
- POS (Point of Sale)
Điểm bán hàng — phần mềm tại quầy thanh toán, giúp nhân viên xử lý giao dịch, in bill, kết nối máy quét mã vạch, két tiền.
Xem chi tiết tính năng →- KDS (Kitchen Display System)
Màn hình bếp hiển thị order realtime. Đầu bếp tick 1 chạm chuyển trạng thái món (chờ → đang làm → xong), phục vụ thấy ngay món sẵn sàng.
Xem chi tiết tính năng →- In bếp delta
Khi khách gọi thêm món, máy in bếp CHỈ in món mới — không in lại món cũ. Tránh nhầm lẫn, tiết kiệm giấy.
Xem chi tiết tính năng →- e-Invoice
Hoá đơn điện tử theo Thông tư 10/2020/TT-BCT. Tự động phát hành sau khi thanh toán, gửi mail khách hàng.
Xem chi tiết tính năng →- ESC/POS
Chuẩn giao tiếp với máy in bill / in bếp do Epson định nghĩa. Hỗ trợ qua wifi / lan / USB. Phổ biến trên Xprinter, Epson, Bixolon, Sunmi.
- Tách bill / Gộp bill
2 khách chung 1 bàn muốn trả tiền riêng — tách 1 bill thành 2-3 hoá đơn nhỏ. Giảm giá, voucher, thuế giữ nguyên cho từng người.
Kho + Sản xuất
- BOM (Bill of Materials)
Định mức nguyên vật liệu — công thức cho 1 đơn vị sản phẩm. Ví dụ 1 ly trà sữa = 30g trà + 100ml sữa + 20g đường + 50g trân châu. Bán 1 ly tự trừ NVL.
Xem chi tiết tính năng →- Phantom BOM
BOM cho bán thành phẩm KHÔNG có tồn kho riêng — chỉ dùng để tính NVL gốc khi sản xuất sản phẩm cuối. Phù hợp F&B, mỹ phẩm.
- MRP (Material Requirements Planning)
Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu — tính toán cần nhập NVL gì, bao nhiêu, khi nào để đủ sản xuất theo lệnh + dự báo bán.
Xem chi tiết tính năng →- OEE (Overall Equipment Effectiveness)
Hiệu suất tổng thể máy móc — chỉ số đo % thời gian máy chạy hiệu quả (kết hợp Availability × Performance × Quality). Mức tốt là 60-85%.
- WIP (Work In Progress)
Sản phẩm dở dang — đã vào dây chuyền sản xuất nhưng chưa hoàn thành. Cần track để biết tổng giá trị tồn kho, dự báo đầu ra.
- WAC (Weighted Average Cost)
Bình quân gia quyền — phương pháp tính giá vốn bằng cách bình quân giá tất cả lô NVL nhập về để ra 1 đơn giá chung. Đơn giản, ổn định.
Xem chi tiết tính năng →- FIFO (First In First Out)
Nhập trước xuất trước — phương pháp xuất kho theo lô cũ nhất ra trước. Phản ánh giá thật từng đợt nhập, phù hợp ngành thực phẩm, dược.
- FEFO (First Expired First Out)
Hết hạn trước xuất trước — phương pháp xuất kho ưu tiên lô có HSD gần nhất. Bắt buộc cho sữa, thịt, dược, mỹ phẩm.
Xem chi tiết tính năng →- COGS (Cost Of Goods Sold)
Giá vốn hàng bán — tổng chi phí sản xuất hoặc nhập một sản phẩm, bao gồm NVL + nhân công + chi phí phân bổ vận chuyển.
Tài chính
- QĐ 200/2014
Quyết định 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính — chuẩn mực kế toán Việt Nam cho doanh nghiệp. Quy định phương pháp tính giá thành (WAC/FIFO), khấu hao, phân bổ chi phí.
- Công nợ chuỗi 3 chế độ
Quản lý nợ giữa các chi nhánh trong chuỗi cửa hàng theo 3 cách: (1) Cộng gộp toàn chuỗi, (2) Theo từng chi nhánh, (3) Theo từng khách hàng.
Xem chi tiết tính năng →- Khoá sổ kế toán
Đóng kỳ tài chính — sau khi chốt sổ tháng/quý, không cho phép sửa data đã chốt. Có audit log đầy đủ thao tác trước khi khoá.
- Audit log
Lịch sử thao tác — ghi lại ai sửa gì, lúc nào trên hệ thống. Chống nhân viên gian lận, cung cấp bằng chứng khi tranh chấp.
- Multi-tenant DB cô lập
Mỗi khách hàng có 1 database riêng — không dùng chung với khách khác. Doanh thu, công nợ, danh sách khách của bạn là của riêng bạn.
Phân phối
- Đơn sỉ
Đơn hàng B2B số lượng lớn — nhà phân phối bán cho đại lý cấp dưới. Có giá sỉ riêng theo nhóm khách, workflow duyệt nhiều cấp.
Xem chi tiết tính năng →- MTP (Mục Tiêu Phân phối / Sales Target)
Chỉ tiêu doanh số phân bổ cho từng salesman / vùng / kỳ. Hệ thống tự cập nhật realtime, tính hoa hồng lũy kế cuối kỳ.
Xem chi tiết tính năng →
F&B + Khách sạn
- Sơ đồ bàn
Bản đồ trực quan các bàn trong nhà hàng / cafe / karaoke. Bàn xanh = trống, đỏ = có khách, cam = đặt trước. Click bàn là mở POS bàn đó.
Xem chi tiết tính năng →- Tính tiền giờ flex
Tính tiền theo giờ ngồi với bảng giá linh hoạt: thường / cao điểm / lễ Tết / VIP. Tự áp dụng theo khung giờ. Phù hợp karaoke, bida, bia hơi.
Xem chi tiết tính năng →- Folio guest
Sổ chi phí khách sạn — gộp tất cả chi tiêu của khách (phòng + minibar + giặt là + ăn uống) vào 1 hoá đơn cuối khi checkout.
- Housekeeping
Bộ phận dọn phòng khách sạn. Tích hợp POS để tick trạng thái phòng đã dọn xong, lễ tân biết phòng nào sẵn sàng đón khách mới.
AI + Hardware
- Vision AI Kiosk
Camera AI scan sản phẩm tự động — không cần dán mã vạch. Phù hợp kiosk self-checkout, packing TMĐT verify đúng hàng.
Xem chi tiết tính năng →- Bot AI Telegram
Bot tự động hỏi/đáp doanh thu, tồn kho, công nợ qua Telegram. 36 tools READ-ONLY, cảnh báo proactive khi bất thường (~$0.02/khách/tháng).
Xem chi tiết tính năng →- Cảnh báo proactive
4 loại cảnh báo AI tự động: (1) Doanh thu bất thường, (2) Tồn kho thấp, (3) Công nợ quá hạn, (4) Báo cáo định kỳ 8h/20h.
- PWA (Progressive Web App)
Web app có thể "cài" lên điện thoại như native app. Chạy offline tạm thời, đồng bộ khi có mạng. VietPOS POS Mobile dùng PWA.
- PDA quét kho
Máy cầm tay quét mã vạch chuyên dụng cho kho (vd Zebra TC52). Nhân viên đi quét nhập / xuất / chuyển / kiểm kê.
- KVC (Kiểm Soát Vào)
Module gate biometric / vòng RFID / locker GPIO. Phù hợp khu vui chơi, gym, công viên nước có ví điện tử nội bộ.
Xem chi tiết tính năng →
Bán hàng nâng cao
- Loyalty
Hệ thống tích điểm khách hàng thân thiết. Auto nâng hạng (Silver / Gold / Diamond), gửi voucher sinh nhật, áp dụng tự động khi quẹt SĐT.
Xem chi tiết tính năng →- BOGO (Buy One Get One)
Khuyến mãi mua 1 tặng 1 (hoặc mua 2 tặng 1, mua N tặng M). Hệ thống tự áp dụng tại POS khi quét đủ điều kiện.
- Voucher
Mã giảm giá / giảm tiền điện tử. Có giới hạn số lượng + giá trị + thời hạn. Scan QR auto apply tại POS.
Tích hợp
- VietQR
Chuẩn QR thanh toán liên ngân hàng Việt Nam. Khách quét QR là chuyển khoản ngay vào tài khoản cửa hàng, IPN webhook về POS realtime.
- IPN (Instant Payment Notification)
Thông báo thanh toán tức thời từ cổng thanh toán (VietQR/VNPay/MoMo) gửi về hệ thống cửa hàng — POS tự cập nhật trạng thái đơn ngay.
- Zalo ZNS (Zalo Notification Service)
Dịch vụ gửi tin nhắn brandname qua Zalo (xác nhận đơn, khuyến mãi, sinh nhật). Tỉ lệ mở cao hơn SMS, chi phí thấp.